Instytucja uznania spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia należy do najbardziej doniosłych i jednocześnie najbardziej „drastycznych” rozwiązań prawa spadkowego. W praktyce oznacza ona, że osoba, która z mocy ustawy lub testamentu byłaby spadkobiercą, zostaje przez sąd potraktowana tak, jak gdyby nie dożyła otwarcia spadku. Skutkiem jest całkowite wyłączenie jej z dziedziczenia po określonym spadkodawcy. Celem niniejszego artykułu […]
Odpowiedzialność spadkobierców za długi spadkowe – zasady ogólne Kwestia odpowiedzialności spadkobierców za długi spadkowe budzi w praktyce wiele emocji i niepewności. W obiegu funkcjonuje kilka mitów – jak chociażby przekonanie, że „długi się nie dziedziczy” albo przeciwnie: że „dzieci zawsze odpowiadają za wszystkie długi rodziców”. Rzeczywistość prawna jest znacznie bardziej złożona i wymaga odwołania się […]
Podstawowe zasady dotyczące odwołania i zmiany testamentu – punkt wyjścia Prawo spadkowe w Polsce opiera się na założeniu, że testator (spadkodawca) ma daleko idącą swobodę w rozrządzaniu swoim majątkiem na wypadek śmierci, ale swoboda ta nie jest nieograniczona. Kluczową rolę odgrywają przepisy Kodeksu cywilnego (dalej: „k.c.”) regulujące zarówno formy testamentu, jak i zasady jego zmiany […]
Dział spadku to jeden z najbardziej newralgicznych momentów postępowania spadkowego. Szczególnie konfliktogenną sytuacją jest ta, w której jeden ze spadkobierców deklaruje chęć przejęcia całego majątku spadkowego „dla siebie”, oferując pozostałym spłaty. Rodzi to szereg pytań: jak ustalić wartość spadku? Czy pozostali mogą żądać dopłat? Jak zabezpieczyć swoje prawa, gdy nie zgadzamy się na propozycje „dominującego” […]
Prawo spadkowe jest jedną z tych gałęzi prawa cywilnego, z którą prędzej czy później styka się niemal każdy. Śmierć osoby bliskiej zawsze jest obciążeniem emocjonalnym, ale jednocześnie uruchamia szereg konsekwencji prawnych – w tym odpowiedzialność za długi spadkowe. Z tego względu kluczowe znaczenie mają terminy związane z przyjęciem lub odrzuceniem spadku. Przekroczenie tych terminów prowadzi […]
Związki partnerskie – zarówno heteroseksualne, jak i jednopłciowe – od wielu lat są istotnym elementem życia społecznego w Polsce. Coraz więcej osób decyduje się na wspólne życie bez zawierania małżeństwa, często przez dziesięciolecia prowadząc wspólne gospodarstwo domowe, kupując razem mieszkanie, wychowując dzieci, inwestując oszczędności. Problem pojawia się jednak w momencie śmierci jednego z partnerów – […]
Dziedziczenie w praktyce coraz rzadziej ogranicza się do prostego przyjęcia spadku albo jego odrzucenia. Wraz z wprowadzeniem instytucji przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza ustawodawca wyposażył spadkobierców w dodatkowe narzędzia ochrony przed nadmiernym zadłużeniem spadku. Dwa najważniejsze z nich to spis inwentarza oraz wykaz inwentarza. Na pierwszy rzut oka oba pojęcia wydają się podobne – w […]
Zapis windykacyjny – jak skutecznie przekazać konkretny przedmiot wybranej osobie? Instytucja zapisu windykacyjnego od momentu jej wprowadzenia do polskiego porządku prawnego w 2011 r. budzi duże zainteresowanie zarówno praktyków, jak i osób planujących uregulować swoje sprawy majątkowe na wypadek śmierci. Najczęściej pojawiające się pytania dotyczą możliwości przekazania konkretnego składnika majątku – np. mieszkania, domu, udziałów […]
Jak sprawdzić, czy zmarły zostawił testament? Przewodnik po rejestrach Ustalenie, czy zmarły pozostawił testament, jest jednym z pierwszych i kluczowych kroków po śmierci członka rodziny. Od tego, czy istnieje ważny testament, zależy bowiem sposób dziedziczenia, a co za tym idzie – krąg spadkobierców i rozkład udziałów w spadku. W praktyce problem często nie polega na […]
Analiza praktyczna i orzecznictwo Instytucja zachowku należy do najbardziej konfliktogennych zagadnień prawa spadkowego. Jedną z kluczowych kwestii praktycznych jest odpowiedź na pytanie, czy i w jakim zakresie darowizny dokonane przez spadkodawcę za życia wpływają na wysokość należnego zachowku. W realiach polskich, gdzie przekazywanie mieszkań, domów czy przedsiębiorstw dzieciom lub innym bliskim za życia jest powszechną […]